تروما تجمعی

مفهوم تروما تجمعی یا انباشته هر مرحله از نظریه پردازی در روانکاوی بر مفهوم فعلی تروما تجمعی و ارزیابی بالینی آن تأثیر گذاشته است (فنیکل، ۱۹۳۷). من تا حدودی خودسرانه، کل گستره تحقیقات تحلیلی را به پنج مرحله تقسیم خواهم کرد. این یک تقسیم مصنوعی است که نشان می دهد ایده های جدید در کدام […]

نوزاد کلاینی در مقابل نوزاد وینیکاتی

وینیکات درحال روانکاوی کودک

وینیکات از آن دست روانکاوانی بود که نظریه‌های ارزنده‌ای را به جهان روانکاوی اضافه کرد. او بعد از جنگ جهانی اول در سال ۱۹۱۹ با اندیشهٔ فروید آشنا شد و میل شدیدی برای تبدیل شدن به یک روانکاو پیدا کرد. در دههٔ ۱۹۲۰ وینیکات شروع به استفاده از مفاهیم روانکاوی در درمان اطفال کرد و […]

پرورژن (روان‌کژی) چیست؟

پرورژن

در نگاه نخست، واژه‌ی پرورژن (یا روان‌کژی) ذهن را به‌سوی انحراف‌های جنسی، رفتارهای خارج از هنجار یا حتی مفاهیم اخلاقیِ ناپذیرفتنی سوق می‌دهد؛ مفاهیمی که بیش‌تر از آن‌که از روان‌شناسی یا روان‌کاوی برخاسته باشند، ریشه در قضاوت‌های اجتماعی و فرهنگی دارند. اما آیا پرورژن صرفاً مجموعه‌ای از اعمال غیرعادی است؟ یا آن‌طور که روان‌کاوی مدرن […]

پسرکشی در شاهنامه: یک تراژدی روانکاوانه در برابر پدرکشی ادیپ

رستم بالا سر بالین خونی سهراب پس از به قتل رساندنش و به دنبال نوش دارو برای پسرش

خون پدر، داغ پسر: تراژدی خانوادگی در شاهنامه و اسطوره یونان پسرکشی و پدرکشی دو کهن‌الگوی بنیادین در اساطیر جهان هستند که از لایه‌های عمیق ناخودآگاه جمعی بشری نشأت می‌گیرند. این دو الگو، به‌رغم تفاوت‌های ظاهری، بیانگر تناقض‌های بنیادین میان اقتدار، تداوم نسل و عقده‌های سرکوب‌شده فردی و اجتماعی‌اند. در شاهنامه، داستان‌هایی مانند رستم و […]

روانکاوی باور به جادو و فال‌گیر در ناخودآگاه انسان

فال‌گیری و دعانویسی دو کنش باستانی‌اند که انسان برای فهم آینده یا تغییر سرنوشت به آن پناه می‌برد. این متن از دریچه روانکاوانه فروید و لکان به این اعمال می‌نگرد. در این دیدگاه، فال و دعا فرایندهای پیچیده‌ای هستند که با ناخودآگاه، اضطراب و امیال درهم تنیده‌اند. گاهی این کنش‌ها، به‌جای آرام کردن آشوب درونی، […]

‌توماس آگدن (روان‌کاو شاعر) کیست؟

توماس آگدن[۱] از چهره‌های مشهور روان‌کاوی معاصر است که به دلیل علاقه عمیق به روان‌کاوی و ادبیات و ایجاد ارتباط عمیق میان این دنیاها در نظریه پردازی روان‌کاوی خود تحسین شده است. ‌‌توماس متولد ۴ دسامبر۱۹۴۶ است، وقتی به سه‌سالگی رسید، مادرش تحت درمان روان‌کاوی قرار گرفت و این سرآغاز آشنایی‌اش با روان‌کاری بود. در […]

چرا عاشق افراد اشتباه می‌شویم؟

تاکنون متوجه شده‌اید که به طور مداوم به سمت افرادی جذب می‌شوید که ویژگی‌های مشابه یا مشترکی با یکدیگر دارند و در نهایت روابط شما به شکست می‌انجامد؟ شاید تا به حال از خود پرسیده باشید که چرا همیشه ما عاشق افراد “اشتباه” می‌شویم؟ پاسخ به این سوال پیچیدگی‌هایی دارد و ریشه در ناخودآگاه ما دارد. چرخه […]

مرگ روانکاو؛ بحران اخلاقی

مقدمه در این جستار به بررسی پیامدهای عمیق مرگ یا بیماری روانکاو بر مراجعانی می‌پردازد که در طول فرآیند درمان، روانکاو را به‌عنوان تکیه‌گاهی روانی و آینه‌ای برای بازشناسی خویش تجربه کرده‌اند. فقدان روانکاو حس گم‌گشتگی و مالیخولیایی را در مراجع برمی‌انگیزد، چراکه مراجع بخشی از «خود» را در این رابطه از دست می‌دهد   […]